Mở menu
DANH MỤC

Cáp chậm cháy, chống cháy và ít khói: kiểm tra phép thử theo từng yêu cầu

Chậm cháy, chống cháy, ít khói và không halogen là bốn yêu cầu khác nhau, mỗi yêu cầu được chứng minh bằng một phép thử riêng. Muốn biết cáp có đạt hay không, hãy đối chiếu từng yêu cầu trong hồ sơ thiết kế với tên tiêu chuẩn, phần, hạng mục và kết quả ghi trên datasheet hoặc biên bản thử của đúng mã cáp. Một chứng nhận chậm cháy không chứng minh cáp giữ được mạch khi cháy, và ngược lại.

Tách bốn yêu cầu về cháy thành bốn câu hỏi kiểm tra riêng biệt

Tách bốn yêu cầu về cháy thành bốn câu hỏi kiểm tra riêng biệt

Trong tiếng Việt, chữ “chống cháy” thường bị dùng cho mọi loại cáp có vỏ đặc biệt. Khi đọc hồ sơ, nên quy mỗi yêu cầu về một câu hỏi đo được:

Yêu cầu Câu hỏi cần trả lời Phép thử thường gặp Kết quả cần đọc
Chậm cháy (flame retardant) Ngọn lửa có lan dọc cáp quá giới hạn không? IEC 60332-1-2 (một sợi), IEC 60332-3-2x (bó cáp) Chiều dài phần cháy xém, hạng mục A/B/C/D
Chống cháy, duy trì mạch (fire resistant) Mạch còn hoạt động bao lâu khi cáp nằm trong lửa? IEC 60331-1/-2, BS 6387 Nhiệt độ lửa, có va đập/phun nước không, thời gian duy trì
Ít khói Khói làm giảm tầm nhìn đến mức nào? IEC 61034-2 Độ truyền sáng tối thiểu (%)
Không halogen, khí ít ăn mòn Khí sinh ra có tính axit, ăn mòn không? IEC 60754-1, IEC 60754-2 Hàm lượng khí axit halogen; pH và độ dẫn điện

Một sợi cáp có thể đạt cả bốn nhóm, nhưng mỗi nhóm phải có dòng kết quả riêng. Ký hiệu cáp LSZH mô tả vật liệu ít khói, không halogen; nó không cho biết cáp đã qua phép thử duy trì mạch.

Đọc kết quả chậm cháy theo IEC 60332-1-2 cho một sợi cáp đơn

IEC 60332-1-2 thử một đoạn cáp dài khoảng 600 mm treo thẳng đứng, đốt bằng ngọn lửa propan trộn sẵn công suất 1 kW đặt nghiêng 45°. Thời gian đốt phụ thuộc đường kính cáp, ví dụ 60 giây với cáp đường kính đến 25 mm. Theo yêu cầu khuyến nghị trong phụ lục của tiêu chuẩn, khoảng cách từ mép dưới giá đỡ trên đến điểm bắt đầu cháy xém phải lớn hơn 50 mm; cáp cũng không đạt nếu phần cháy lan xuống quá 540 mm tính từ mép dưới giá đỡ trên.
Phép thử này chỉ nói về một sợi cáp riêng lẻ. Khi hàng chục sợi đi chung thang cáp hoặc trục đứng, lượng vật liệu cháy được lớn hơn nhiều, nên kết quả IEC 60332-1-2 chưa đủ để kết luận cho cả bó.

Chọn đúng hạng mục IEC 60332-3 khi cáp đi thành bó trên thang máng

Chọn đúng hạng mục IEC 60332-3 khi cáp đi thành bó trên thang máng

Bộ IEC 60332-3 thử nhiều đoạn cáp dài 3,5 m gắn trên thang thử, với tổng thể tích vật liệu phi kim (cách điện, vỏ, chất độn) quy định theo từng hạng mục:

Phần tiêu chuẩn Hạng mục Thể tích vật liệu phi kim Thời gian đốt
IEC 60332-3-22 A 7 l/m 40 phút
IEC 60332-3-23 B 3,5 l/m 40 phút
IEC 60332-3-24 C 1,5 l/m 20 phút
IEC 60332-3-25 D 0,5 l/m 20 phút

Yêu cầu khuyến nghị là phần cháy xém không vượt quá 2,5 m tính từ mép dưới đầu đốt. Cáp đạt hạng mục C chưa được chứng minh đạt hạng mục A hoặc B, vì lượng vật liệu thử ít hơn và thời gian đốt ngắn hơn. Nếu hồ sơ ghi “IEC 60332-3” mà không nêu hạng mục, cần hỏi lại đơn vị thiết kế trước khi so báo giá.

Phân biệt cáp chống cháy duy trì mạch với cáp chỉ chậm cháy

Phân biệt cáp chống cháy duy trì mạch với cáp chỉ chậm cháy

Cáp chậm cháy hạn chế lửa lan, nhưng có thể mất mạch nhanh khi lớp cách điện bị đốt. Cáp chống cháy được thử để chứng minh mạch còn hoạt động trong lửa một khoảng thời gian, thường dùng cho báo cháy, chiếu sáng khẩn cấp, quạt hút khói hoặc tín hiệu điều khiển an toàn.
IEC 60331-1 và IEC 60331-2 (bản 2018) dùng lửa từ 830 °C trở lên kèm va đập cơ học; phần 2 áp dụng cho cáp có đường kính ngoài không quá 20 mm, phần 1 cho cáp lớn hơn. Mẫu cáp được cấp điện qua cầu chì và mạch kiểm tra thông mạch trong lúc đốt. Phần cũ IEC 60331-21, dùng lửa khoảng 750 °C và không va đập, đã được IEC rút bỏ ngày 31/12/2024; nếu datasheet còn ghi phần này, hãy hỏi kết quả theo phần hiện hành mà dự án yêu cầu.
Tiêu chuẩn Anh BS 6387 dùng tổ hợp ký hiệu: C là lửa 950 °C trong 3 giờ, W là lửa 650 °C 15 phút rồi phun nước thêm 15 phút, Z là lửa 950 °C 15 phút có va đập. Ký hiệu “CWZ” nghĩa là cáp đạt cả ba phép thử, không phải một mức nhiệt duy nhất.
Khi đọc kết quả chống cháy, cần thấy đủ: số hiệu phần tiêu chuẩn, nhiệt độ lửa, có va đập hoặc nước hay không, thời gian duy trì đạt được và điện áp thử. Thời gian của cáp không thay thế yêu cầu với ống, giá đỡ và phụ kiện cố định trên tuyến.

Kiểm tra yêu cầu ít khói và không halogen bằng IEC 61034 và IEC 60754

IEC 61034-2 đốt mẫu cáp trong buồng thử hình lập phương cạnh 3 m (27 m³) và ghi lại độ truyền sáng thấp nhất qua buồng, tính bằng phần trăm. Nhiều datasheet cáp LSZH ghi mức tối thiểu 60%, nhưng con số cần đạt phải lấy từ yêu cầu thiết kế, không mặc định.
IEC 60754-1 đo hàm lượng khí axit halogen sinh ra khi đốt vật liệu. Mức ≤ 0,5% (5 mg/g) thường được ghi cho cáp “không halogen”; đây là ngưỡng thấp nhất phương pháp này báo được tin cậy, không phải bằng chứng halogen bằng 0. IEC 60754-2 đo pH và độ dẫn điện của dung dịch hấp thụ khí; datasheet thường nêu pH ≥ 4,3 và độ dẫn điện ≤ 10 µS/mm. Cần kiểm tra kết quả áp dụng cho vật liệu cách điện, vỏ hay toàn bộ cấu trúc cáp.

Đối chiếu datasheet với hồ sơ thiết kế trước khi đặt mua cáp

Cáp Lapp FR-6387 2×1.5 mm² cho thấy cách đọc nhiều yêu cầu trên một mã. Trang của Lapp cho mã 3805880 (tên hiện hành ÖLFLEX FIRE 6387 OS) liệt kê riêng: chậm cháy theo IEC 60332-1-2 và IEC 60332-3-22, ít khói theo IEC 61034-2, không halogen theo IEC 60754-1/-2 và BS 6387 CWZ. Mỗi dòng trả lời một câu hỏi khác nhau.
Trước khi chốt cáp điều khiển chống cháy, hãy kiểm tra:

  • Datasheet và biên bản thử thuộc đúng mã, tiết diện, số lõi đang mua, không phải mã khác cùng dòng.
  • Tiêu chuẩn ghi đủ phần và hạng mục, ví dụ IEC 60332-3-24 thay vì chỉ “IEC 60332”.
  • Kết quả chống cháy có thời gian, nhiệt độ và điều kiện va đập hoặc nước.
  • Mỗi đoạn tuyến được xét riêng; cáp quang đi xuyên tòa nhà cũng phải xét vỏ theo trục đứng, ống ngầm và điểm xuyên sàn.

Để HulaTech đối chiếu mã cáp phù hợp, hãy gửi bảng yêu cầu cháy trong hồ sơ thiết kế (tiêu chuẩn, phần, hạng mục, thời gian duy trì), hệ thống sử dụng, số lõi và tiết diện, điện áp, chiều dài từng tuyến và vị trí đi cáp. Với mã đã có, gửi thêm datasheet hoặc biên bản thử để kiểm tra từng dòng.

Xem Thêm:

Đấu lớp chống nhiễu cáp tín hiệu: xác định yêu cầu tiếp địa theo hệ thống